hỗ trợ khách hàng

  • Hỗ trợ khách hàng

Điện thoại: 028-38216009

(08-39206906)

LIÊN KẾT WEBSITE

video clip

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

  • Giá: 209,000 VND
    • Tác giả: Huỳnh Thanh Bình

      Khổ sách: 25x21

      Số trang: 184

      Năm xuất bản: 2020

      Thể loại: Văn hóa - Xã hội - Tranh tường khmer

      Nhà xuất bản: Văn hóa - Văn nghệ

      Mã sách NXB: 3402020

      ISBN: 978-604-68-6631-2

      THÊM VÀO GIỎ

      VỀ TRANG TRƯỚC

    Tranh tường Khmer Nam bộ

    Tác giả: Huỳnh Thanh Bình

    Huỳnh Thanh Bình

    Sinh năm 1985

    Hiện công tác tại Bảo tàng Thành phố Hồ Chí Minh

     

    Sách đã xuất bản:

     

    Tranh kiếng Nam bộ (2013)

     

    Biểu tượng thần thoại về chư thiên và linh vật Phật giáo (2018)

     

    Đã công bố trên 100 bài viết về văn hóa thế giới, mỹ thuật Phật giáo, mỹ thuật Việt Nam và văn hóa dân gian trên Nguyệt san Giác ngộ, Kiến thức ngày nay, Kiến trúc nhà đẹp, tạp chí Cẩm Thành…

     

     

    Tranh tường Khmer kế thừa thành tựu nghệ thuật tạo hình truyền thống mà trực tiếp là nghệ thuật trang trí nội ngoại thất tự viện, tranh cuộn trên vải/preah bot, tranh vẽ trên giấy bìa “kờrăng”. Do đó, tranh tường Khmer độc đáo không chỉ về mặt đề tài mà cả về đặc trưng hình họa, màu sắc và phong cách tạo hình nghệ thuật.

    Chính vì vậy, tranh tường Khmer cần được tìm hiểu một cách nghiêm túc về cả nội dung lẫn kỹ thuật để có sự hiểu biết đầy đủ. Bên cạnh đó, tranh tường Khmer cũng cho thấy thị hiếu thẩm mỹ và cái nhìn mỹ thuật không chỉ của người nghệ nhân tạo tác mà đó còn là của cả cộng đồng người Khmer vùng đồng bằng sông Cửu Long.

    Cuốn sách đi sâu vào tìm hiểu về nguồn gốc, lịch sử, nội dung, nghệ thuật và đặc điểm, tính chất của tranh tường Khmer. Cụ thể, trọng tâm của nhóm biên soạn là nghiên cứu sâu hệ thống đề tài, kỹ pháp tạo hình và truy cứu nguồn cội lịch sử của tranh tường Khmer thông qua các tranh vẽ vẫn được hiện tồn ở các chùa tháp của cộng đồng người Khmer vùng đồng bằng sông Cửu Long và những dữ liệu điều tra từ các nghệ nhân vẽ tranh tường đã và đang còn làm nghề.

    Đối tượng nghiên cứu chính của cuốn sách này là nghề vẽ tranh tường và tập thành tranh tường do các thế hệ nghệ nhân Khmer tạo tác nội - ngoại thất ở một số chùa tháp Phật giáo Nam tông Khmer tại các tỉnh An Giang, Trà Vinh, Sóc Trăng, Bạc Liêu, Kiên Giang...

    Đây là kết quả điều tra - sưu tầm chủ yếu là phương pháp điều tra điền dã để khảo sát những bức tranh tường cũ lẫn mới, và đồng thời tiến hành phỏng vấn sâu, phỏng vấn hồi cố các nghệ nhân vẽ tranh tường cũng như những vị Acha, Sư Cả, các trí thức, cán bộ văn hóa Khmer và người dân Khmer ở các địa phương nói trên. Nhân đây, chúng tôi xin gửi lời tri ân, cám ơn đặc biệt đến nghệ nhân vẽ tranh tường/bích họa Thạch Tư (khóm 4, thị trấn Châu Thành, thuộc huyện Châu Thành, tỉnh Trà Vinh), nghệ nhân Thạch Pinh (phường 8, tỉnh Trà Vinh), nghệ nhân Trầm Như Đăng (Mỹ Xuyên, Sóc Trăng), Bình Thuận (phường 5, Sóc Trăng)...; ông Thạch Sôvan Nên (giáo viên trường dân tộc nội trú Cầu Ngang, tỉnh Trà Vinh), ông Thạch Chân (nguyên Phó Giám đốc Sở Văn hóa Thông tin tỉnh Trà Vinh), ông Thạch Sa Thanh (Giám đốc Bảo tàng Văn hóa Dân tộc Khmer, tỉnh Trà Vinh)...

    Nhân đây chúng tôi xin được tỏ lòng cám ơn đến quý sư sãi, trú trì các tự viện Khmer đã dành cho chúng tôi những thuận lợi và những chỉ dẫn quý báu để hoàn thành công trình nghiên cứu này.

    HTB

     

     

     

    VÀI NÉT VỀ  VĂN HÓA KHMER ĐỒNG BẰNG SÔNG CỬU LONG

    Theo số liệu điều tra dân số và nhà ở năm 2009, người Khmer ở Việt Nam là 1.050.000 người. Người Khmer tập trung cư trú ở các tỉnh như Trà Vinh, Sóc Trăng, Bạc Liêu, An Giang, Kiên Giang... Trong đó, Trà Vinh có 290.000 người Khmer, chiếm 30% dân số toàn tỉnh; Sóc Trăng có 338.000 người Khmer, chiếm 28,8% dân số toàn tỉnh; Kiên Giang có 182.000 người Khmer, chiếm 12,1% dân số toàn tỉnh; Bạc Liêu có 58.000 người Khmer, chiếm 7,9% dân số toàn tỉnh và An Giang có 78.700 người Khmer, chiếm 3,8% dân số toàn tỉnh.

    Người Khmer ở đồng bằng sông Cửu Long sống bằng nghề nông, chủ yếu là trồng lúa nước và các loại hoa màu như đậu, rau cải, dưa hấu… Bên cạnh đó, cùng với việc phát triển các ngành nghề thương mại, chăn nuôi và đánh bắt thủy sản thì người Khmer cũng quan tâm đến lĩnh vực sản xuất thủ công nghiệp, và xem đây là một trong những hoạt động kinh tế thứ yếu chiếm 2,05%. Các nghề thủ công chỉ có ở một số vùng và một số gia đình có nghề truyền thống. Sản xuất thủ công nghiệp của người Khmer chủ yếu là cung cấp những vật dụng trong sinh hoạt gia đình. Nghề thủ công được thực hiện trong những lúc rảnh rỗi công việc đồng áng và gắn với những sinh hoạt gia đình. Hiện nay các ngành nghề thủ công không phát triển vì thiếu vốn, không có thị trường tiêu thụ, còn nghề thủ công truyền thống đang mai một dần như nghề đan lát ở Đại Tâm, Kế Sách (Sóc Trăng), làm đồ gốm (Tri Tôn, An Giang), nghề dệt vải (Tịnh Biên, An Giang), nghề dệt chiếu (Vĩnh Châu, Bạc Liêu), nghề chế biến đường thốt nốt (vùng biên giới Việt NamCampuchia ở An Giang, Kiên Giang)...

    Trong các giai đoạn kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ, hiện tượng giao lưu về mặt chính trị, xã hội, tôn giáo, văn hóa đã diễn ra theo hai chiều: Một là các cư dân Khmer ở miền Nam Việt Nam lúc bấy giờ, sau khi định cư ở Campuchia đã du nhập một số kỹ thuật canh tác, các hình thức sân khấu nghệ thuật… vào xứ này. Hai là, từ Campuchia truyền về các loại sách báo xuất bản, các sản phẩm mỹ nghệ, phim ảnh, ca nhạc… Ngoài ra cũng có các nhà sư Khmer miền Nam Việt Nam sang Campuchia tu học về Phật pháp, hay thanh thiếu niên Khmer thường sang Campuchia học việc để hành nghề sinh sống, bao gồm cả ngành thủ công mỹ nghệ như điêu khắc, làm tượng, vẽ tranh…

    Người Khmer cư trú ở đồng bằng sông Cửu Long tập hợp lại thành những tập thể láng giềng nhỏ, mỗi tập thể định cư trên một địa điểm bám sát đất trồng trọt gọi là phum. Đơn vị cao hơn phum, và bao gồm nhiều phum gọi là srok, tức sóc (theo Việt hóa). Như vậy, phum là đơn vị cư trú của người Khmer có ít nhất từ một gia đình trở lên (thường là 5-7 gia đình, có khi đến hơn 10 gia đình) có mối quan hệ huyết thống và quan hệ hôn nhân với nhau chủ yếu về phía giới nữ. Phum sóc cũng là không gian xã hội cơ sở của người Khmer và không gian xã hội ấy luôn thấm nhuần tinh thần Phật giáo, chủ yếu là Phật giáo Nam tông. Mỗi sóc có ít nhất một ngôi chùa, toàn vùng Nam bộ có khoảng 450 ngôi chùa Khmer cùng một lượng sư sãi đông đảo trên 10.000 người. Bên cạnh đó, có một bộ phận nhỏ người Khmer ở Sóc Trăng và ở xã Bình An, huyện Kiên Lương, tỉnh Kiên Giang theo Công giáo. Về sau, phum của người Khmer thường được đồng nhất với ấp của người Việt, và sóc được đồng nhất với xã.

     

     

    >>>>>>>> 

    Một cách tổng quát, di sản hội họa Khmer gồm có các loại tranh vẽ khác nhau: Một là, loại tranh dân gian được vẽ bằng bột màu trên các tập giấy xếp, được gọi là kờrăng nói trên. Kết quả điều tra cho thấy đây là các tập tranh minh họa trong các sách viết về việc xem tuổi để đoán vận may theo 12 con giáp hoặc sách đoán vận mệnh theo các nhân vật chính yếu của truyện Riêmkê, dị bản Khmer của sử thi Ramayanacổ đại Ấn Độ, hoặc tranh vẽ minh họa các tình tiết của các truyện kể về tiền kiếp của đức Phật lịch sử Thích Ca Mâu Ni, tức Jataka (kinh Bổn Sanh). Loại tranh vẽ này được thực hiện với đường viền đen đậm và tô các màu nguyên theo phong cách dân gian. Hai là, loại tranh Phật vẽ trên vải preah bot. Đây là loại tranh cuộn thuộc truyền thống mỹ thuật Phật giáo vẽ về các kỳ tích của đức Phật lịch sử Thích Ca Mâu Ni từ lúc đản sinh cho đến lúc nhập niết bàn và thêm vào đó là tranh vẽ vị Phật vị lai là Bồ Tát Xêa - mêtrây, cùng tranh Ngũ Phật. Loại tranh này tuân thủ khá nghiêm túc quy phạm đồ tượng học Phật giáo Nam tông và chúng được dùng để trang nghiêm rạp lễ trong các dịp lễ hội tại chùa hay trong các đám làm phước của phum sóc, hay tại tư gia. Ba là, bích họa ở các chùa, tháp, sala. Đây là một đại tập thành phong phú về số lượng, đề tài, kỹ pháp và phong cách tạo hình nghệ thuật. Tính trung bình, mỗi ngôi chùa có đến hàng trăm bức theo các phong cách nghệ thuật khác nhau, được vẽ bằng các chất liệu khác nhau, theo các nhóm nghệ nhân địa phương khác nhau.

    Bốn là, truyền thống hội họa này là tiền đề quan trọng để hình thành nên các loại tranh kiếng Khmer với kiểu thức đặc trưng của mình trong các cộng đồng người Khmer ở đồng bằng sông Cửu Long.

    Đây là truyền thống hội họa phát triển theo lịch sử. Người nghệ nhân Khmer Nam bộ nếu trước kia chỉ học tạo tác các nghệ phẩm mỹ thuật theo kiểu nghề truyền nghề hoặc học việc từ những nghệ nhân, sư sãi thành thạo, có kinh nghiệm lâu năm; còn hiện nay, họ còn được đào tạo bài bản. Do vậy, từ những tạo hình đơn tuyến bình đồ, người nghệ nhân Khmer bây giờ còn biết vờn khối, tạo bóng, tuân thủ luật phối cảnh xa gần làm nên sự sống động trong thể hiện. Bên cạnh đó, một số nghệ nhân còn làm nghề, học việc từ các nghệ nhân

    1 2 3: Tranh preah bot, Bảo tàngVăn hóa Dân tộc Khmer tại tỉnh Trà Vinh.

    Campuchia, Thái Lan nên mẫu hình phần nào có sự tương đồng. Đồng thời, các nghệ nhân Khmer cũng thu thập, học tập, sao chép hình họa từ các sách báo Campuchia, Thái Lan, Ấn Độ và cải biến chúng đi ít nhiều để phù hợp hơn với thị hiếu thẩm mỹ cộng đồng bản địa. Đây là những biến đổi đáng chú ý của quá trình phát triển từ mỹ thuật truyền thống đến các sáng tác mỹ thuật hiện đại.

     

     

    Lời nói đầu… 06

    Vài nét về văn hóa Khmer ở đồng bằng sông Cửu Long … 08

    Tranh tường ở chùa tháp Khmer đồng bằng sông Cửu Long… 22

    Tổng quát về lịch sử tranh tường… 22

    Kỹ thuật và đặc điểm tranh tường Khmer Nam bộ… 27

    Nội dung tranh tường Khmer… 46

    Tài liệu tham khảo… 180

    Huỳnh Thanh Bình

    Tranh tường Khmer Nam bộ / Huỳnh Thanh Bình. - T.P. Hồ Chí Minh : Văn hóa - Văn nghệ T.P. Hồ Chí Minh, 2020

    tr. 184; 25 x 21 cm

    1. Tranh tường và trang trí -- Việt Nam -- Nam Việt Nam. 2. Trang trí chùa và đồ trang trí -- Việt Nam --

    Nam Việt Nam. 3. Nghệ thuật Khmer -- Việt Nam -- Nam Việt Nam. I. Ts.

    751.73095977 -- ddc 23

    H987-B61

     

    sản phẩm cùng loại

    TOP